Lịch sử Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 bắt nguồn từ cuộc đấu tranh đòi quyền lợi chính đáng của nữ công nhân dệt, may thành phố Chicago và NewYork (Mỹ) cuối thế kỷ XIX. Đối với Phụ nữ Việt Nam, Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 còn gắn liền với kỷ niệm cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng cách đây 1976 năm. Từ năm 2013, ngày 20/3 được công nhận là Ngày Quốc tế Hạnh phúc ở Việt Nam.
Trong phong trào nữ CNVCLĐ và hoạt động nữ công, Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Ban Thường vụ Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam; có sự phối hợp chặt chẽ với Ban Vì sự tiến bộ phụ nữ Bộ Nông nghiệp và PTNT trong việc triển khai các hoạt động phong trào cho nữ CNVCLĐ toàn ngành; sự quan tâm của Ban Cán sự đảng Bộ Nông nghiệp và PTNT, các cấp uỷ Đảng, sự hỗ trợ, tạo điều kiện của chuyên môn, Công đoàn các cấp trong ngành đã nỗ lực, chủ động sáng tạo tổ chức các phong trào thi đua trong nữ CNVCLĐ, nòng cốt là phong trào thi đua “Giỏi việc nước, đảm việc nhà”, gắn với phong trào “Phụ nữ tích cực học tập, lao động sáng tạo, xây dựng gia đình hạnh phúc”. Các phong trào đã thực sự đi vào cuộc sống, thu hút đông đảo nữ CNVCLĐ tham gia, qua đó chị em đã khẳng định được vị thế và vai trò của mình trong sự nghiệp đổi mới của đất nước.
Do quá trình cổ phần hóa và tái cơ cấu ngành, nhiều đơn vị chuyển đổi mô hình sản xuất, sắp xếp lại bộ máy tổ chức; 1 số cơ sở chuyển về sinh hoạt tại địa phương, 1 số lao động nữ nghỉ chế độ, nghỉ dôi dư nên số lượng lao động nữ do Công đoàn Ngành quản lý giảm đi đáng kể, đặc biệt giảm ở các ngành hàng cà phê, mía đường, thủy sản.... Tính đến thời điểm hiện tại, toàn ngành có 76.792 người, trong đó lao động nữ là 29.948 người, chiếm tỉ lệ 39% (giảm gần 15.000 lao động nữ so với đầu nhiệm kỳ). Tổng số đoàn viên công đoàn: 74.892 người, trong đó đoàn viên nữ: 25.182 người (chiếm 33,6%); Lương bình quân: 4.200.000đ/ người/ tháng; Tỉ lệ nữ khối cơ quan, đơn vị quản lý nhà nước chiếm 20%, khối doanh nghiệp chiếm 36,4%, khối đơn vị sự nghiệp chiếm 43,6%. 100% đơn vị có Ban nữ công hoặc phân công một đồng chí trong Ban Chấp hành phụ trách công tác nữ.
Năm 2016, với phương châm hướng về cơ sở, vì quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng của đoàn viên công đoàn và người lao động nói chung, lao động nữ nói riêng, ngay từ đầu năm Ban Thường vụ Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam đã hướng dẫn các cấp công đoàn trong ngành triển khai thực hiện có hiệu quả các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước liên quan đến phụ nữ, đặc biệt là Nghị quyết 11 - NQ/TW ngày 27/4/2007 của Bộ Chính Trị khóa X về “ Công tác phụ nữ thời kỳ đẩy mạnh CNH - HĐH đất nước”; Nghị quyết 6b/TLĐ ngày 29/01/2011 của BCH Tổng Liên đoàn về công tác vận động nữ CNVCLĐ thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH nước và Chỉ thị 03/CT-TLĐ ngày 18/8/2010 của Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn về tiếp tục đẩy mạnh phong trào thi đua “Giỏi việc nước, đảm việc nhà” trong nữ CNVCLĐ gắn với triển khai các nội dung của Chương trình hành động quốc gia về bình đẳng giới, KHHĐ về Bình đẳng giới của Tổng Liên đoàn và Bộ Nông nghiệp và PTNT giai đoạn 2016-2020; Tuyên truyền các chính sách có liên quan đến lao động nữ được quy định trong Bộ luật Lao động và Luật Công đoàn, Luật BHXH, Pháp lệnh Dân số, Luật Bình đẳng giới; Tham gia góp ý dự thảo văn kiện Đại hội Phụ nữ toàn quốc lần thứ XII và Điều lệ Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam khóa XI.
Nhân dịp kỷ niệm 15 năm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6), Công đoàn Ngành đã tổ chức Hội nghị biểu dương 15 gia đình CNVCLĐ tiêu biểu xuất sắc có nhiều thành tích xuất sắc trong phong trào xây dựng gia đình “No ấm, tiến bộ, hạnh phúc” ngành Nông nghiệp và PTNT năm 2016. Hội nghị không chỉ tuyên truyền, biểu dương các điển hình tiên tiến mà còn đề ra trách nhiệm của các cấp công đoàn đối với công tác gia đình theo tinh thần Chỉ thị số 49- CT/ TW của Ban Bí thư về xây dựng gia đình thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và Nghị quyết 6b của Tổng Liên đoàn LĐVN về “Công tác vận động nữ CNVCLĐ thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH đất nước”.
Một trong những hoạt động thường niên của công tác nữ công là tổ chức tập huấn, đào tạo đối với nữ cán bộ công đoàn nhằm nâng cao kỹ năng, kiến thức về nhiều mặt đáp ứng yêu cầu của thời kỳ CNH, HĐH đất nước. Công đoàn Ngành đã tổ chức Hội nghị triển khai nhiệm vụ công tác nữ công năm 2016, tập huấn chuyên đề chăm sóc sức khỏe và dinh dưỡng hợp lý; Triển khai Hội nghị tập huấn Nghị định 85/2015/NĐ- CP quy định chi tiết một số điều của Bộ Luật Lao động về chính sách đối với lao động nữ và một số điểm mới về chế độ thai sản có hiệu lực từ 1/1/2016; tổ chức phát tài liệu tuyên truyền “Thúc đẩy bình đẳng giới trong thực thi pháp luật tại nơi làm việc”. Các hoạt động chăm lo cho trẻ em, nữ CNVCLĐ có hoàn cảnh khó khăn được Công đoàn Ngành tiếp tục duy trì triển khai có hiệu quả. Với số vốn 360 triệu đồng, Quỹ “Hỗ trợ công nhân lao động nghèo” Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam đã hỗ trợ cho 72 lượt nữ CNVCLĐ trong ngành có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn để phát triển kinh tế hộ gia đình, tăng thu nhập cải thiện điều kiện sống. Hằng năm vào dịp Tết Nguyên đán, Công đoàn Ngành phối hợp với Quỹ Bảo trợ trẻ em Công đoàn Việt Nam tổ chức trao quà cho con CNLĐ có hoàn cảnh khó khăn, mỗi suất quà trị giá 500.000đ.
Các đơn vị trong ngành đã triển khai khá tốt các hoạt động tuyên truyền nhân dịp kỷ niệm các Ngày Quốc tế Phụ nữ (8/3), Quốc tế Hạnh phúc (20/3), Ngày Phụ nữ Việt Nam (20/10), Ngày Dân số Thế giới (11/7), Ngày Dân số Việt Nam (26/12), Tháng hành động vì trẻ em (15/5-30/6), Tết trung thu (15/8 âm lịch), Tháng hành động vì bình đẳng giới và phòng chống bạo lực trên cơ sở giới (15/11-15/12), Ngày thế giới xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái (25/11)... nhiều nội dung phong phú thiết thực cho cán bộ nữ đã được tổ chức như: hội thảo, tập huấn, tọa đàm, nói chuyện chuyên đề, sinh hoạt CLB, hội thi... Một số đơn vị triển khai thực hiện tốt như: Công đoàn Tổng Công ty Lương thực Miền Nam tổ chức hội nghị khen thưởng và phát động phong trào thi đua “Giỏi việc nước - đảm việc nhà” giai đoạn 2016-2020; Công đoàn Tổng Công ty Cà phê Việt Nam tổ chức Hội nghị biểu dương cán bộ nữ công tiêu biểu, thi tìm hiểu kiến thức pháp luật dành cho lao động nữ (Công ty TNHHMTV cà phê Chư Quynh, Cà phê 731, Cà phê Đrao...), thi đấu bóng chuyền nữ (Cà phê 715, Iasao 1, Iasao 2, Easim...); thi nấu ăn, cắm hoa (Công ty cà phê 719, IaGrai...); Công đoàn Tổng Công ty Rau quả nông sản đã triển khai hội nghị chuyên đề và mít tinh tinh kỷ niệm ngày lễ, giao lưu tìm hiểu kiến thức về lịch sử, xã hội, kiến thức về gia đình, tìm hiểu các chính sách mới đối với lao động nữ thông qua phần thi “Trao câu hỏi nhận quà tặng” đã được chị em tham gia nhiệt tình, nhiều chị em thể hiện sự hiểu biết sâu sắc về lịch sử thế giới, lịch sử dân tộc, về xã hội, về gia đình, về các phong trào thi đua đối với nữ, Luật Bình đẳng giới, Luật Lao động, Luật Công đoàn, các chính sách mới liên quan đến quyền lợi và nghĩa vụ lao động nữ; Công đoàn Học viện Nông nghiệp Việt Nam, Công đoàn Trường Cao đẳng nghề Cơ điện và Xây dựng Bắc Ninh tổ chức Hội thi thời trang công sở, duyên dáng công sở cho nữ cán bộ công nhân viên; Công đoàn Viện khoa học Thủy Lợi Việt Nam tổ chức Hội thi Phụ nữ thanh lịch; Công đoàn Trường Đại học Lâm Nghiệp tổ chức mít tinh kỷ niệm và hội thảo chuyên đề sức khỏe; Các công đoàn trực thuộc Công đoàn Cơ quan Bộ Nông nghiệp và PTNT đã tổ chức khám sức khỏe cho chị em để sàng lọc ung thư vú và ung thư cổ tử cung, hội thi nấu ăn, thăm quan du lịch; Công đoàn Trường Công nghệ, Kinh tế và Thủy sản, Công đoàn Trường Trung học Thủy sản, Công đoàn Trường Cao đẳng nghề cơ điện Hà Nội, Công đoàn Trường Cao đẳng Thủy lợi Bắc Bộ đã tổ chức gặp mặt và tặng quà chị em… Một số công đoàn cơ sở đã tổ chức tốt việc thăm hỏi, động viên nữ CNVCLĐ có hoàn cảnh khó khăn và ốm đau nặng như: Công ty CP Mía đường 333 đã tổ chức quyên góp được 12 lít dầu ăn, 6 lít nước mắm, 120 kg gạo và thăm hỏi 6 chị có hoàn cảnh khó khăn; Công ty cà phê 719 đã quyên góp được 360 kg gạo và đã thăm hỏi cho 12 chị có hoàn cảnh khó khăn; Công ty cà phê 52 đã quyên góp 7.920.000 đ và 7 ngày công lao động hỗ trợ thăm hỏi cho 1 chị bị tai nạn nặng...
Bên cạnh đó, các cấp công đoàn đã chủ động, sáng tạo trong việc vận động tổ chức các phong trào sát với tâm tư, nguyện vọng của nữ CNVCLĐ; đặc biệt quan tâm đến việc bảo vệ quyền lợi của lao động nữ, đồng thời vận động chị em thực hiện tốt nhiệm vụ chuyên môn của mình; quan tâm và coi trọng việc học tập, đổi mới và nâng cao trình độ, kiến thức pháp luật, năng lực, kỹ năng hoạt động phong trào cho cán bộ nữ. Hoạt động nữ công tại các đơn vị có nhiều đổi mới về nội dung, hình thức ngày một phong phú và thiết thực. Nhiều cán bộ nữ công nhiệt tình, chủ động, sáng tạo và có tinh thần trách nhiệm cao.
Công tác tham gia xây dựng và kiểm tra chính sách, pháp luật có liên quan đến lao động nữ được các đơn vị quan tâm. Một số đơn vị khối doanh nghiệp đã xây dựng được những nội dung có lợi hơn cho lao động nữ được quy định trong thỏa ước lao động tập thể như: chế độ nghỉ thai sản, nuôi con nhỏ, chế độ cử đi đào tạo, tập huấn, nâng cao trình độ, tay nghề...; Tỉ lệ nữ tham gia các khóa đào tạo lý luận chính trị, quản lý hành chính nhà nước; tỉ lệ nữ tham gia BCH công đoàn các đơn vị cơ bản đạt 30% trở lên. Trong năm qua không có đơn thư khiếu nại về chế độ, quyền lợi của lao động nữ. Nhiều đơn vị đã tổ chức các đợt khảo sát, kiểm tra nắm tình hình việc thực hiện chính sách pháp luật đối với lao động nữ, tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám phụ khoa cho chị em, đảm bảo điều kiện làm việc, an toàn vệ sinh lao động; tổ chức thăm, trợ cấp, hỗ trợ xây dựng nhà “Mái ấm Công đoàn” cho nữ CNVCLĐ có hoàn cảnh khó khăn; trao học bổng cho con CNVCLĐ nghèo, vượt khó học giỏi...
Để ghi nhận thành tích của nữ CNVCLĐ ngành Nông nghiệp và PTNT, trong năm qua Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã trao tặng cờ, bằng khen cho 04 tập thể, cá nhân; Ban Thường vụ Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam trao tặng cờ, bằng khen cho 30 tập thể, cá nhân và hàng trăm giấy khen, giấy chứng nhận các cấp đã được trao cho các tập thể và cá nhân nữ có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua “Giỏi việc nước, đảm việc nhà”.
Năm 2017 là năm thứ hai thực hiện Nghị quyết Đại hội XII của Đảng, năm diễn ra Đại hội công đoàn các cấp, tiến tới Đại hội Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam lần thứ V, Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XII và là năm Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XII .
Năm 2017, với chủ để “Năm vì lợi ích đoàn viên” xuyên suốt trong mọi hoạt động của các cấp công đoàn; năm các cấp công đoàn tiếp tục thực hiện Nghị quyết 6b/TLĐ ngày 29/1/2011 về công tác vận động nữ CNVCLĐ và Chỉ thị 03/TLĐ ngày 18/8/2010 về tiếp tục đẩy mạnh phong trào thi đua “Giỏi việc nước, đảm việc nhà” trong nữ CNVCLĐ, năm bản lề thực hiện Kế hoạch hành động về Bình đẳng giới của Bộ Nông nghiệp và PTNT và Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam giai đoạn 2016-2020.
Để Nghị quyết của Đảng và các chủ trương của Tổng Liên đoàn, của Bộ, ngành thực sự đi vào cuộc sổng và tổ chức có hiệu quả, đạt đạt được các chỉ tiêu đặt ra cho từng cấp, Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam phát động đợt thi đua đặc biệt chào mừng Đại hội Công đoàn các cấp tiến tới Đại hội Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam lần thứ V, Đại hội Công đoàn toàn quốc lần thứ XII, Đại hội đại biểu phụ nữ toàn quốc XII với thời gian từ 8/3/2017 đến tháng 3/2018 với các nhiệm vụ trọng tâm như sau:
1. Tiếp tục thực hiện Nghị quyết 6b/TLĐ ngày 29/1/2011 về công tác vận động nữ CNVCLĐ và Chỉ thị 03/TLĐ ngày 18/8/2010 về tiếp tục đẩy mạnh phong trào thi đua “Giỏi việc nước, đảm việc nhà” trong nữ CNVCLĐ; Kế hoạch hành động về Bình đẳng giới của Bộ Nông nghiệp và PTNT và Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam giai đoạn 2016-2020.
2. Củng cố, kiện toàn và nâng cao chất lượng hoạt động của Ban Nữ công quần chúng, trong đó chú trọng thành lập Ban Nữ công quần chúng giai đoạn 2017-2022 để làm tốt vai trò tham mưu cho Ban Chấp hành công đoàn về công tác vận động nữ CNVCLĐ và bình đẳng giới.
3. Tuyên truyền, vận động nữ CNVCLĐ tích cực thực hiện các phong trào thi đua chào mừng Đại hội công đoàn các cấp, tiến tới Đại hội Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam lần thứ V, Đại hội Công đoàn toàn quốc lần thứ XII; Nâng cao chất lượng phong trào thi đua “Giỏi việc nước, đảm việc nhà” trong nữ CNVCLĐ gắn với phong trào “ Phụ nữ tích cực học tập, lao động sáng tạo, xây dựng gia đình hạnh phúc”, tôn vinh khen thưởng kịp thời những nữ CNVCLĐ tiêu biểu, xuất sắc trong thực hiện phong trào.
4. Thông qua việc thương lượng, ký kết thỏa ước lao động tập thể và kiểm tra, giám sát thực hiện chế độ chính sách đối với lao động nữ nắm bắt tâm tư nguyện vọng của lao động nữ.
5. Tổ chức các hoạt động biểu dương các cá nhân, tập thể nữ có thành tích xuất sắc trong các phong trào thi đua. Tổ chức các hoạt động truyền thông, thăm hỏi, tặng quà và đẩy mạnh các hoạt động xã hội trong nữ CNVCLĐ nhân các ngày kỷ niệm.
6. Tăng cường tuyên truyền, phổ biến các quy định pháp luật liên quan đến bình đẳng giới, phòng chống bạo lực gia đình, chăm sóc sức khỏe sinh sản cho CNLĐ… chú ý đa dạng hóa, sân khấu hóa các hình thức tuyên truyền như tổ chức các hội thi, tọa đàm, nói chuyện, trao đổi kinh nghiệm…
7. Phát hiện, giới thiệu cho lãnh đạo cơ quan, đơn vị những nữ CNVCLĐ có đủ điều kiện, tiêu chuẩn để quy hoạch, đào tạo, bổ nhiệm vào các vị trí lãnh đạo, quản lý, đặc biệt quan tâm chuẩn bị đội ngũ cán bộ nữ tham gia Ban Chấp hành công đoàn các cấp đảm bảo tỷ lệ nữ trong ban chấp hành nhiệm kỳ 2017-2022.
8. Tổ chức quán triệt và học tập Nghị quyết Đại hội Phụ nữ Việt Nam lần thứ XII; Tham mưu với chuyên môn xây dựng chương trình hành động thực hiện nghị quyết; thực hiện tốt các chế độ chính sách đối với lao động Nữ, lựa chọn những tấm gương tiêu biểu tôn vinh tại các sự kiện.
9. Phát hiện giới thiệu các tập thể, cá nhân nữ tiêu biểu tham gia các giải thưởng dành cho nữ: Giải thưởng “Tài năng sáng tạo nữ”, Giải thưởng “Phụ nữ Việt Nam”, Giải thưởng Kovalevskaia, Kỷ niệm chương vì sự phát triển Phụ nữ; Thực hiện tốt chương trình “Vì trái tim và nụ cười trẻ thơ” của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam giai đoạn 2014-2018; Đảm bảo chế độ thông tin báo cáo.
Phát huy những thành quả đã đạt được, với quyết tâm và khí thế của một mùa xuân mới, Ban Thường vụ Công đoàn Nông nghiệp và PTNT Việt Nam tin tưởng rằng, công tác nữ công năm 2017 của các cấp công đoàn sẽ ngày càng khởi sắc hơn, góp phần chăm lo bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nữ CNVCLĐ.